Endi sening bolang ko‘zchalarini pirpiratib ochishi mumkin. Eshituv nervi rivojlanayotgani tufayli u allaqachon o‘z atrofida eshitayotgan barcha tovushlarga javob qaytaradi. Unga o‘zingning sevimli qo‘shig‘ingni qo‘y yoki o‘zing kuylab ber, balki bolaning otasi bilan birga kuylarsiz — qo‘yinglar, bola sizlarning ovozlaringizga odatlanib borsin.
RIVOJLANISHGA E’TIBOR:
eshitish, o‘pka, qon tomir tizimi.
ZARUR VITAMINLAR VA MIKROELEMENTLAR:
folatlar, temir, vitamin D, vitaminlar B6 va B12.
Mundarija:
- Bolaning rivojlanishi
- Bolaning xulqi va ko‘nikmalari
- Bolaning rivojlanishi uchun vitaminlar va minerallar
Bolaning rivojlanishi
Bolakayning eshitishi tobora yaxshilanmoqda, bu, boshqalar qatori, eshituv nervining rivojlanishi tufayli sodir bo‘ladi. Bola tobora ko‘proq tashqi tovushlarga, sening ovozing va yurak urishingga javob beradi. Hatto sen musiqa, qo‘shiq yoki suhbat eshitganda uning yanada faolroq harakat qilayotganini sezishing mumkin. Qaysi musiqa unga ko‘proq yoqishini aniqlab ko‘r!
Rivojlanayotgan o‘pka va qon tomir tizimini qo‘llab-quvvatlash uchun nafaqat vitaminlar, balki minerallar — masalan, magniy va temirning yetarli miqdorda bo‘lishi zarur. Ular, shuningdek, bolaning asab-psixik rivojlanishiga hamda vazn ortishiga ta’sir ko‘rsatadi2.
Bola jadal ravishda vazn orttirishda davom etadi: haftasiga taxminan 200 gramm tezlikda3. Homiladorlikning ushbu davrida uning kipriklari ilk marta ochiladi, endi u ko‘zini pirpiratishi mumkin4. To‘g‘ri, bu kamdan-kam sodir bo‘ladi: asosan, u uxlaganda va uyg‘onganda.
Qon tomir tizimi to‘liq faoliyat ko‘rsatmoqda. O‘pkalari hali to‘liq tayyor bo‘lmasa-da, ular o‘z vazifalarini bajara olishga yaqin.
26-haftada quloqlar va burun yetarlicha shakllangan, biroq hanuz yumshoq tog‘ay to‘qimadan iborat. Qo‘l va oyoq barmoqlaridagi tirnoqlar hali ularning uchlarini to‘liq yopmaydi5. Bola oziqlanishi va kislorod bilan ta’minlanishini ta’minlaydigan kindik ichagi hozir maksimal darajada zich.
Bolaning xulqi va ko‘nikmalari
Bu vaqtda bachadon bo‘shlig‘ida hali ko‘p joy va yetarli miqdorda suyuqlik mavjud. Shu sababli bolaning bachadondagi holati barqaror emas va ko‘pincha uning boshi tanasiga nisbatan yuqorida joylashadi4.
Bolaning rivojlanishi uchun vitaminlar va minerallar
Asab va yurak-qon tomir tizimlarining to‘g‘ri rivojlanishi uchun bolaga foliy kislotasi kerak6,7. Eng maqbul variant — foliy kislotasining vitaminlar B6 va B12 bilan birga qabul qilinishidir, chunki ular organizmda folatlarning to‘laqonli ishlashi uchun zarurdir8. Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti homilador ayollarga kuniga kamida 400 mkg foliy kislotasi iste’mol qilishni tavsiya qiladi9.
Asab tizimining to‘g‘ri shakllanishi va yetarli vazn to‘plashi uchun temir ham muhim10,11. O‘sayotgan bolaga vitamin D ning yetarli miqdorda bo‘lishi ham zarur. U nafaqat skelet shakllanishiga yordam beradi, balki homiladorlikning fiziologik kechishini ham qo‘llab-quvvatlaydi12.
Manbalar:
- Pregnancy week 26, American Pregnancy Association. americanpregnancy.org (Murojaat qilingan sana — 30.08.2019).
- Ivanova I.E. “Mikroelementlar va vitaminlarning bolalarda tug‘ma nuqsonlarni oldini olishdagi ahamiyati”. “Zdravoohranenie Chuvashii”, 2016. №4. B. 46–51.
- “Akusherstvo”, I.T. Ryabtseva — “SpecsLit”, 2010 — (Tibbiyot oliygohlari uchun darslik).
- National Health Service of the United Kingdom. Week-by-week guide to pregnancy. Week 26. nhs.uk (Murojaat qilingan sana — 30.08.2019).
- “Bola urug‘lanishdan bir yoshgacha”, J.V. Tsaregradskaya. — Astrel: AST, 2005. — 281+[7] b. — (Universal qo‘llanma).
- Kerkeshko G.O. va hammualliflar. “Homiladorlik asoratlarida folat terapiyasini optimallashtirish”. “Akusherstvo va ayollar kasalliklari jurnali”, 2013. №6.
- Pustotina O.A. “Homiladorlikda folatlarni qo‘llashning yutuqlari va xavflari”. “Tibbiy kengash”, 2015. №9.
- “Rossiya Federatsiyasi aholisining turli guruhlari uchun energiya va oziq moddalarining fiziologik ehtiyojlari me’yorlari”. Metodik tavsiyalar. 2008. MR 2.3.1.2432–08.
- WHO recommendations on antenatal care for a positive pregnancy experience. I. World Health Organization, 2016.
- Stuklov N.I. “Ginekolog amaliyotida temir tanqisligi anemiyasi. Diagnostika, profilaktika va davolash algoritmlari”. “Akusherstvo va ginekologiya”, 2016. №7. B. 99–104.
- Korotkova N.A., Prilepskaya V.N. “Homiladorlik anemiyasi. Zamonaviy terapiya prinsiplar”. “Tibbiy kengash”, 2015. №XX. B. 58–62.
- Poluektova A.Yu. va hammualliflar. “Vitamin Dga sezuvchanlikning genetik xususiyatlari va poliklinika bemorlari orasida vitamin D tanqisligining tarqalishi”. “Rossiya tibbiy jurnali. Ona va bola”, 2018. №1. B. 11–17.